English
中国民族植物学

KINGDOM:Plantae || PHYLUM:Tracheophyta || CLASS:Magnoliopsida || ORDER:Asterales || FAMILY:菊科 Asteraceae || GENUS: 蓟属 Cirsium

蓟 Cirsium japonicum (Thunb.) Fisch. ex DC.

接受名 Cirsium japonicum DC. (Asteraceae) WCVP · 学名一致(命名人不同或缺失)
中国生物物种名录 蓟
植物志记载

《中国植物志》|| 菊科 COMPOSITAE ||蓟组 Sect. Cirsium ||蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC.

22.蓟(江苏南部种子植物手册)山萝卜(广东)大蓟(中国高等植物图鉴)地萝卜(广西)
Cirsium japonicum Fisch. ex DC., Prodr. 6: 640, 1837; Yabe in Tokyo Bot. Mag. 18: 63, 1904; Kitam., in Act. Phytotax. et Geobot. 3: 4, 1934; Chang in Sunyats. 3: 301, 1937; Kitam. in Mem. Coll. Sci. Kyoto Univ. Ser. B. 13: 64, 1937, p. p.;广州植物志, 526, 1956; 江苏南部种子植物手册, 796, 1959; S. Y. Hu in Quart. Journ. Taiwan Mus. 19 (1-2) 55, 1966; 中国高等植物图鉴, 4: 613, 1975; 石铸, 植物分类学报22 (5): 394, 1984——Cnicus japonicus (DC.) Maxim. in Bull. Acad. Sci. St. Pttersb. 19: 503, 1.874 et in Mel. Biol. 9: 322, 1874: Forbes et Hemsl. in Journ. Linn. Soc. Bot. 23: 461, 1888, p. p.——C. japonicus (DC.) Maxim. var. intermedius Maxim. in Mel. Biol. 9: 325, 1874——Carduus japonicus (DC.) Franch. in Nouv. Arch. Mus. Hist. Nat. Paris 6: 571 (Pl. David. 1: 178, 1884) , 1883——Cnicus bodinieri Vant. in Bull. Acad. Internat. Geogr. Bot. 12: 121, 1903——C. cerberus Vant. in Bull. Acad. internat. Geog. Bot. 1 2: 120, 1903-Cirsiurn japonicum DG. var. intermedium (Maxim.) Matsum., Indes Pl. Jap. 2: 640, 1912——C. maackii Maxim. var. intermedium (Maxim.) Nakai in Tokyo Bot. Mag. 26: 376, 1912——C. bodinieri (Vant.) Levl. in Fedde, Repert. Sp. Nov. 12: 189, 1913 et Fl. Kouy-Tcheou, 91, 1914: Petrak in Hand.——Mazz., Symb. Sin. 7: 1165, 1936; S. Y. Hu in Quart. Journ. Taiwan Mus. 19 (1-2): 52, 1966——C. cesberus (Vant.) Levl. in Fedde, Re pert. Sp. Nov. 12: 189, 1913, et Fl. Kouy——Tcheou 91, 1914 et Cat. Pl. Yunnan 41, 1915; S. Y. Hu in Quart. Journ. Taiwan Mus. 19(1-2): 52, 1966; Lauener in Not. Roy. Edinb. Gard. 34: 373, 1976——C. belingshanicum Petrak ex Hand.——Mazz. in Anzeig. Acad. Wiss. Wien. Math.——Naturw. Kl. 63: 110, 1926 et Symb. Sin. 7: 1166, 1936; S. Y. Hu in Quart. Journ. Taiwan Mus. 19(1-2): 52) 1966;中国高等植物图鉴, 4:611, 1975.——C. japonicum DC. var. ausrale Kitam., Cirs. Nov. Orient. ——Asiat. 12, 1931 et in Mem. Coll. Sci. Kyoto Univ. Ser. B. 13: 67, 1937; S. Y. Hu in Quart. Journ. Taiwan Mus. 19 (l-2): 56, 1966——C. lacinulatum Nakai, C. senile Nakai et C. maackii Maxim. var. kiusianum Nakai in Tokyo Bot. Mag. 46: 622, 623 et 624, 1932——C. japonicum DC. var. takaoense Kitam. in Act. Phytotax. et Geobot. 1: 57, 1932 et in Mem. Coll. Sci. Kyoto Unlv. Ser. B. 13: 67, 1937——C. japonicum DC. var. fukiense Kitam. in Act. Phytotax. et Geobot. l: 149, 1932; S. Y. Hu in Quart. Journ. Taiwan Mus. 19 (1-2): 56, 1966——C. smithianum Petrak in Mitt. Thuring. Bot. Ver. n. f. 1: 175, 1943——C. hainanense Masamune in Trans. Nat. Hist. Soc. Taiwan 33: 167, 1943.
多年生草本,块根纺锤状或萝卜状,直径达7毫米。茎直立,30(100)-80(150)厘米,分枝或不分枝,全部茎枝有条棱,被稠密或稀疏的多细胞长节毛,接头状花序下部灰白色, 被稠密绒毛及多细胞节毛。基生叶较大,全形卵形、长倒卵形、椭圆形或长椭圆形,长8-20 厘米,宽2.5-8厘米,羽状深裂或几全裂,基部渐狭成短或长翼柄,柄翼边缘有针刺及刺齿;侧裂片6-12对,中部侧裂片较大,向下及向下的侧裂片渐小,全部侧裂片排列稀疏或紧密,卵状披针形、半椭圆形、斜三角形、长三角形或三角状披针形,宽狭变化极大,或宽达3厘米,或狭至0.5厘米,边缘有稀疏大小不等小锯齿,或锯齿较大而使整个叶片呈现较为明显的二回状分裂状态,齿顶针刺长可达6毫米,短可至2毫米,齿缘针刺小而密或几无针刺;顶裂片披针形或长三角形。自基部向上的叶渐小,与基生叶同形并等样分裂,但无柄,基部扩大半抱茎。全部茎叶两面同色,绿色,两面沿脉有稀疏的多细胞长或短节毛或几无毛。头状花序直立,少有下垂的,少数生茎端而花序极短,不呈明显的花序式排列,少有头状花序单生茎端的。总苞钟状,直径3厘米。总苞片约6层,覆瓦状排列,向内层渐长,外层与中层卵状三角形至长三角形,长0.8-1.3厘米,宽3-3.5毫米,顶端长渐尖,有长1-2毫米的针刺;内层披针形或线状披针形,长1.5-2厘米,宽2-3毫米,顶端渐尖呈软针刺状。全部苞片外面有微糙毛并沿中肋有粘腺。瘦果压扁,偏斜楔状倒披针状,长4毫米,宽2.5毫米,顶端斜截形。小花红色或紫色,长2.1厘米,檐部长1.2厘米,不等5浅裂,细管部长9毫米。冠毛浅褐色,多层,基部联合成环,整体脱落;冠毛刚毛长羽毛状,长达2厘米,内层向顶端纺锤状扩大或渐细。花果期4-11月。
广布河北、山东、陕西、江苏、浙江、江西、湖南、湖北、四川、贵州、云南、广西、广东、福建和台湾。日本、朝鲜有分布。生于山坡林中、林缘、灌丛中、草地、荒地、田间、路旁或溪旁,海拔400-2100米。模式标本采自日本。
本种分布广,变化大,是一个多型的种;有关变化的情况及对变化的说明可参阅石铸的文章(植物分类学报22卷395页,1984)。


数据来源 中国植物物种信息数据库


植物利用数据
中文名 民族名 植物 民族 用途 来源
大蓟 猪母刺,刺菜,白刺仲 大蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC. 畲药 民族药用 《畲医药》
大蓟 大蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC. 彝药 民族药用 《哀牢》
大蓟 爬窃(pa qie) 大蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC. 土家药 民族药用 《土家药》
大蓟 鸡婆刺 大蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC. 土家药 民族药用
大蓟 Uab bol liob(蛙播略) ,Roub choub(茹丑) 大蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC. 苗药 民族药用 《苗医药》
大蓟 六月雪,大吉,拉白姜 大蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC. 苗药 民族药用 《湘蓝考》
大蓟 Vob bul batdliob窝布罢确 大蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC. 苗药 民族药用 《苗药集》
大蓟 nal saxbah bav laox,骂耍巴老(Mal sax bavlaox) 大蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC. 侗药 民族药用 《侗医学》
大蓟 骂再正,恶鸡婆,雷公菜 大蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC. 水药 民族药用
大蓟 骂再正,恶鸡婆,雷公菜 大蓟 Cirsium japonicum Fisch. ex DC. 水药 民族药用 《水族药》


对应的中药方剂
历代方剂中的使用 (共 45 首方剂)
历代方剂中的使用先秦: 0先秦汉: 0汉魏晋南北朝: 0魏晋南北朝隋唐五代: 11隋唐五代宋: 1313宋金元: 11金元明: 2020明清: 1010清




青藏高原野生经济植物
植物名 当地名 科名 生活型 利用部位 民间利用 凭证标本 地区 族群 分区
Cirsium japonicum DC. sa cha ma; cha me giu; chai lei gang; chi li gang; ci da wa Compositae 草本 果实;花;花序;花柄;茎 食用;药用;薪柴 QTP-CS-006 札达 藏族 核心喜马拉雅区

研究论文
标题 作者 期刊 日期
LC-MS/MS determination and pharmacokinetic study of seven flavonoids in rat plasma after oral administration of Cirsium japonicum DC. extract Zhang, Zhiyong; Jia, Peipei; Zhang, Xiaoxu; Zhang, Qiaoyue; Yang, Haotian; Shi, He; Zhang, Lantong JOURNAL OF ETHNOPHARMACOLOGY DEC 5 2018
logo logo

版权所有 Copyright © 2002-2025 中国科学院昆明植物研究所,All Rights Reserved 【滇ICP备05000394号】

地址:中国云南省昆明市蓝黑路132号 邮政编码:650201 点击这里联系我们